E MAJTA, JA PSE DUHET TË DREJTOJË NË SHQIPËRI

ZAMIRA ÇAVO

Zamira CavoDuke iu larguar diskutimeve politike partiake, se cila parti do t’i fitojë zgjedhjet, mendoj se duhet analizuar fakti pse duhet të fitojë “e majta” në Shqipërinë e sotme. Unë përkrah tezën se pavarësisht ndryshimeve që kanë pësuar konceptet “e majtë” dhe “e djathtë” në botë, sërish debati politik mes tyre mbetet i qenësishëm dhe përtej poleve të mesit apo vijës së tretë. Edhe sot “e djathta” mbetet në ideologjinë e saj, mbështetëse e ekonomisë së lirë të tregut, e shtetit të vogël dhe e privatësisë personale. “E majta” mbetet me mbështetjen e një qeverisje aktive, një shteti rregullator e liberalizmit social. Dhe pse në partitë e sotme moderne ka raste të ndërthurjes së tyre, sërish dallimi mes dy kaheve të politikës mbetet i qenësishëm. Diskutimet e shumta se problemet e njerëzve janë mbi ideologjitë, se partitë s’kanë pse të jenë detyrimisht të djathta apo të majta, janë pa vlera reale dhe në këndvështrimin tim, i bëjnë dëm vendit sot. Natyrisht që ka probleme si ato të mjedisit, që duhet të jenë në axhendën e çdo partie, por problematika të tilla të mëdha, nuk fshijnë dot dallimet mes qeverisjeve të majta dhe atyre të djathta.

Më konkretisht: Shqipëria është sot në një gjendje të mjeruar ekonomike dhe sociale. Pavarësisht “bumit” ekonomik të trumbetuar në mënyrë groteske nga z.Berisha, 85% e popullit shqiptar është në nivelin e varfërisë që Europa ka përcaktuar për vendet e saj. Pra dhe një shqiptar i mesëm, me parametrat europianë konsiderohet i varfër. Nuk po flas më tej për varfërinë ekstreme që shihet rëndom në periferitë urbane në të gjithë vendin. Varfëria është ulur këmbëkryq në vendin tonë. Ka dy rrugë për të dalë nga kjo gjendje e krizës: ose të sigurosh rritjen ekonomike nëpërmjet investimeve publike, ose shkurtim të fondeve publike, rritje taksash etj. Kjo ka të bëjë me modelin e qeverisjes, ku modeli i majtë ndryshon në thelb nga ai i djathtë.

Shqipërisë sot i duhet një qeverisje e majtë për arsye se:

- Qeverisja e derisotme ka qenë një model miks i paqartë, që ka sjellë një anarki të gjithanshme institucionale e për rrjedhojë dhe shtetërore. Si modeli “Nano” dhe ai “Berisha”, janë ngritur mbi interesa grupi dhe jo mbi modele qeverisëse partish. Në modelin e tyre nuk ka as të majtë e as të djathtë. Kjo e ka bërë gati të pamundur vlerësimin për qeverisjen e njërës apo tjetrës forcë politike dhe ka njehsuar vlerat e qeverisjes me vlerat dhe aftësitë e liderit që ka drejtuar. Ky është modeli më i keq i qeverisjes së një vendi. Ndaj ka deficit të dukshëm qeverisës në Shqipëri. Kjo kërkon një model të ri, ku qeverisja të jetë aktive në mbështetjen e ligjeve dhe institucioneve. E thënë më ndryshe, Shqipëria sot ka nevojë për ligj, pra për shtet. Kjo nuk kupton aspak shtetin, në nocionin e së majtës staliniste, por shtetin modern të modelit Obama.

- E majta duhet të qeverisë Shqipërinë e sotme për faktin se sfera publike është gati në pikën e vdekjes. Arsimi, shëndetësia e më tej siguria publike, kanë nevojë për një rikonceptim të modeleve në ndihmë të një qytetari që është i varfër! Arsimi ka nevojë të rikonceptohet në mënyrë të veçantë, pasi injoranca po bëhet muri ku do të përplasen qeveritë e së ardhmes.

- E majta duhet të qeverisë në Shqipërinë e sotme, pasi modeli i saj qeverisës duhet të krijojë mundësi të mëdha për vende pune. Papunësia në masë e të rinjve, në një shoqëri ku mosha mesatare është fare e re, përbën arsyen madhore për ngecje në vend.

- E majta duhet të qeverisë, sepse shoqëria shqiptare ka nevojë për drejtësi, pra për më shumë besim te barazia para ligjit. Kjo do të sillte ndryshimin e shoqërisë sonë drejt një shoqërie moderne, tolerante dhe të gatshme për zhvillime të reja.

Por fatkeqësisht, partitë shqiptare nuk kanë artikuluar deri më sot ndonjë model “të majtë” apo “të djathtë” qoftë. Kështu ndodhi dhe në Kosovë, kur Partia Demokratike e Kosovës u shpall si parti “e djathtë”. Po deri më sot si ka qeverisur? Mendja ta do të ketë qeverisur me modelin e së majtës, ndryshe nuk kishte arsye pse të bëhej kjo shpallje. Nëse është kështu, çdo anëtar i kësaj partie ka të drejtë të pyesë; pse ky ndryshim? Por duket se dhe PDK-ja nuk ka ende asnjë vizion qeverisës dhe tërhiqet nga “etiketa” paksa postmoderne e “së djathtës” demokratike.

Partitë shqiptare duhet të gjejnë vetveten dhe t’i artikulojnë mirë programet e tyre, me qëllim që njerëzit të mund të dallojnë njërën parti nga tjetra. Vetëm kështu populli do të arrijë të largohet nga “individi apo klani” dhe do t’u afrohet programeve reale. Nga ana tjetër, është po kaq e rëndësishme që partitë të shpalosin programet e tyre mbi bazë të ideologjive që përfaqësojnë. Nëse Edi Rama promovon moton e tij “Rilindje Shqiptare”, duhet më së pari të tregojë në opinionin publik modelin e tij “të djathtë” apo “të majtë” të qeverisjes.

Kur flas për këto dy koncepte, do t’i lutesha lexuesit të mos kuptojë atë çka rëndom ka ndodhur në këto 20 vite: nëse e merr e majta, të gjithë PD-istët ikin nga puna dhe anasjelltas. Ky është kuptimi më primitiv i modeleve të qeverisjes “Made in Albania”.

 

Autor te 9 Shkurt 2013. Opinion. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. You can leave a response or trackback to this entry
  • arsen

    E ke tjerrur gjate fare kot,kur te gjithe e dine qe Shqiperia e Saliut dhe e Rames,nuk ja gjen shoqen ne univers:Saliu nje malok vandal dhe djallezor,qe e ka shndrruar kete vend ne nje germadhe te orientit dhe perballe tij nje Rame me rondokopet e vet,qe te atrofizuar nga frika, vazhdojne ti dhurojne pushtetet monstres mesjetare,duke lejuar qe shkaterrimit te ketij vendi ti shkohet gjeresisht ne themele.Prandaj dhe nqse rondokopet frikacake socialist,marrin oushtet, ajo do te vije nga maskaralleqet eksreme e te pa fundme dhe te rrezikeshme qe di ti bej vetem Saliu,si nacionalizmi i cmendur i tij dhe mendoj qe perendimi e ka piketuar per ta vidhisur.Por kush do ta marre se?Nuk behet stan me lepuj te trembur,te species Rama.Frikacaket dine vetem te terhiqen.

    • beni

      Shqiperia e ka nevoje urgjente rotacionin demokraci do te thote rotacion zhvillim.Saliu eshte nje politikan pervers, genjeshtar, mashtrus,vrases dhe mund te shtosh sa te duash te tjera .Rama eshte nje manaxher i klasit te pare.Kur e mori Rama Tiranen shitej gjize ne mes te sheshit Skenderbej dhe nqs nuk do e kishte mare Rama sot do e kishim bathoren ne mes te Tiranes me Saliun eshte vite drite larg.

  • kosta

    Zonja Cavo, mendoi se ju, ndofta qellimishte, gaboni kur thoni e djathta duhet te largohet dhe te vije e majta ne pushtet….gabim sepse ne, por ju me mire se ne, e dime qe e djathta nuk perfaqesohet nga Berisha. Berisha e turperoi te djathten dhe e ktheu ne prone familjare qe te vjen turp te thuash sote se do ta votoi kete formacion familjare politike……largimi i Berishes por edhe ndeshkimi i tije dhe i te gjithe familjareve te tije qe e kthyen Shqiperine ne prone te veten, eshte imediat dhe shpetimtare….por qe kjo te behet ne favor te ardhjes ne pushtet te te majtes te cilen e provuam per nje kohe te gjate por edhe per tete vjete…..mendoi se do te ishte gabimi i njejte me mbajtjen ne pushtete te Berishes…..Mendoi se ka ardhur koha qe vendin ta drejtoi nje grupim partishe, qe efektivishte jane, por qe jane te vogla. Kjo do te sjelli nje kolicion te gjere partish te pa bere pise me pushtetin….sic jane: FRD, AK, PDK, PDNJ, e disa te tjera. A nuk te duket zonja Cavo qe ka ardhur koha qe Shqiperine ta drejtojne intelektuale te Shqiperise se mesme…..boll me me jugoret komuniste ne bindje dhe verioret qe akoma mbeshteten tek Kanuni…..

  • vz gjirokastriti

    Mikesha time ,qe te keshe nje te djathte jo serioze ,do te thote te keshe nje te majte qesharake.Aq i shtrembet si dru qe eshte ky i djathti te themi qe na qeveris.Aq po i shtremberuar eshte kryetari qe udhheq kete te majte ,qe ti na i vendos per te na qeverisur
    neser.Qesharaket gjithmone ju takon te rine ne nje skene per tu bene per te qeshur. Suksesi
    i ketyre qesharakeve ,qe i quani te majte dhe te djathte?????? eshte se nuk i lene as kujte
    radhe per te regulluar kete popull fatezi.

  • barletjan

    Ju zj.Cavo thoni:- E majta duhet të qeverisë, sepse shoqëria shqiptare ka nevojë për drejtësi, pra për më shumë besim te barazia para ligjit. Kjo do të sillte ndryshimin e shoqërisë sonë drejt një shoqërie moderne, tolerante dhe të gatshme për zhvillime të reja
    Kjo eshte shume pak per nje te majte sepse ajo qe ju kerkoni eshte alfa e cdo shteti demokratik i majte apo i djathte qofte.Shqiperia eshte ne autarki sepse keshtu kane dashur liderat delirante e dallkauke.Valle e majta nuk vuan te njejten semundje?
    Sherimin e shoh tek nje force e udhehequr modestisht nga njerezit e ditur ,,por fatkeqesisht keto forca nuk duken ne horizont..Mungojne idete e njerezit vizionare ,sot ka lidere qe i udheheqin interesat klienteliste .Mos beni strucin duke shkruar e rrumbullakosur realitetin