Delegacioni i Global Sumud Flotilla ka mbërritur ditën e sotme në Portin e Vlorës. Më herët ai kishte njoftuarpërmes rrjeteve sociale se do t’i bashkohej kauzës për mbrojtjen e Sazanit dhe Vjosës. Ata janë pritur nga zv.ministrja e Kulturës dhe Turizmit, Marinela Prifti dhe drejtoresha e Përgjithshme e Agjencisë Kombëtare të Turizmit, Jola Hysaj.

Në lidhje me këtë ka reaguar edhe kryeministri Edi Rama, ku përmes një postimi në rrjetet sociale, ka ironizuar misionin e Global Sumud Flotilla duke i cilësuar si “çlirimtarë të Sazanit”. Krahas reagimit të tij, Rama ka publikuar dhe

“Ehhhhh… këta revolucionarët e rrenave i ikin të vërtetës si djalli temianit, po ndërkohë çoroditën dynjanë me marrëzitë e tyre. Gjithsesi, një kompliment Agjencisë Kombëtare të Turizmit dhe Ministrisë së Kulturës e Turizmit për “pritjen” e bukur që u bënë çlirimtarëve të Sazanit”, shkruan Rama.

Nga ana tjetër, Drejtoresha e Përgjithshme e Agjencisë Kombëtare të Turizmit, Jola Hysaj ka thënë se Sazani nuk është nxjerrë në shitje dhe nuk ekziston aktualisht një marrëveshje me palën private për ishullin. Përmes një video të postuar në rrjetet sociale, ajo theksoi se pronësia e Sazanit do të mbetet publike dhe se çdo zhvillim i mundshëm do t’i nënshtrohej kushteve mjedisore dhe rregullave të përcaktuara nga shteti.

“Unë jam Jola, drejtoreshë e përgjithshme e Agjencisë Kombëtare të Turizmit të Shqipërisë. Po kthehem nga Vlora, ku shkova personalisht në port për të pritur delegacionin e Global Sumud Flotilla, mbërritja e të cilit ishte njoftuar në Instagram me gjithë solemnitetin që i rezervohet një ekspedite të madhe ndërkombëtare të nisur për të shpëtuar Sazanin. Por në port, epopeja digjitale, e përcjellë madje edhe nga ANSA, u materializua në një duzinë njerëzish dukshëm të çoroditur, që ngjanin më shumë me një grup të arratisur nga shtëpia sesa me pararojën e revolucionit planetar të paraqitur në rrjetet sociale. Dhe përballë realitetit të Vlorës dukeshin shumë më pak rehat sesa në pamjet e kuruara me kujdes për Instagramin.

Megjithatë, u pritën me respekt dhe me gatishmëri të plotë institucionale, sepse Shqipëria është një shtëpi e hapur për të gjithë dhe respektuese ndaj të gjithëve. U ofruam gjithashtu t’i shoqëronim për të vizituar Sazanin, ishullin për të cilin kishin dhënë tashmë një verdikt shumë të rëndë, duke arritur deri aty sa ta krahasonin me Gazën. Donim t’u jepnim të gjithë informacionin në dispozicion dhe t’u krijonim kushtet më të mira për të bërë lirisht çdo pyetje. Nuk deshën. Për habinë tonë, na thanë se kishin ndryshuar mendje dhe nuk shkuan në Sazan. Nuk deshën as të ndiqnin paraqitjen e informacionit të përgatitur për ta, por gjithsesi morën dokumentin informues që u vumë në dispozicion dhe njoftuan: ‘Po shkojmë t’i bashkohemi Revolucionit në Tiranë’.

Natyrisht, kjo është e drejta e tyre. Por atëherë le ta quajmë këtë mision me emrin e vet të vërtetë. Nëse kalon detin duke deklaruar se dëshiron të shpëtosh një ishull dhe, pasi mbërrin, refuzon madje edhe ta vizitosh, nuk ke ardhur për të njohur realitetin; ke ardhur për të vënë në skenë një përfundim të shkruar që përpara se të niseshe. Imazhet e publikuara para mbërritjes së tyre e shpjegojnë në mënyrë të përsosur skenarin: në njërën prej tyre shihet një flamingo i mbështjellë me një keffiyeh palestineze, i shoqëruar nga fjalët:

“Ata thirrën, ne u përgjigjëm”. Kush do t’i kishte thirrur? Sazani është një ishull pa popullsi civile rezidente; asnjë komunitet i ishullit nuk ka bërë thirrje për ndihmë, asnjë banor nuk rrezikon të dëbohet nga shtëpia e tij. Flamingot jetojnë në lagunat e Nartës. Në tokën e Sazanit nuk është parë kurrë asnjë flamingo. Në imazhin tjetër lexojmë: ‘Nga Gaza në ishullin e Sazanit, toka jonë nuk është në shitje’ Dhe jemi të ftuar të mbështesim një revolucion të flamingove, të paidentifikuar më tej. Por më lejoni t’i them gjërat deri në fund, sepse ky krahasim nuk është i guximshëm. Është groteske, injorante dhe thellësisht fyese, sepse, para së gjithash, ndaj vetë qytetarëve të Gazës.

Në Gaza, një popullsi e tërë ka jetuar për vite me radhë ferrin e Hamasit dhe më pas atë të luftës, të vdekjes, të urisë, të shkatërrimit dhe të shpërnguljes. Në Sazan nuk ka asnjë luftë, asnjë familje nuk është nën bombardime, asnjë fëmijë nuk po arratiset nga rrënojat, asnjë shtëpi nuk është shkatërruar dhe asnjë flamingo nuk po pret të çlirohet nga një mision ndërkombëtar me helmeta të kuqe, jeshile apo të çfarëdo ngjyre tjetër. Të vendosësh në të njëjtin plan tragjedinë e pamasë njerëzore të Gazës dhe një diskutim, ende tërësisht për t’u zhvilluar, mbi të ardhmen e mundshme të një ishulli shqiptar të pabanuar, nuk do të thotë të tregosh solidaritet me Palestinën; do të thotë të përdorësh dhimbjen e palestinezëve si skenografi emocionale për një fushatë në Instagram, jo vetëm kundër zhvillimit, por edhe kundër mirësjelljes dhe dinjitetit. Ata përdorën dhimbjen e Gazës pa asnjë respekt dhe imazhin e Sazanit pa asnjë të vërtetë. Dokumenti që u dorëzuam atyre sqaron fakte shumë të thjeshta:

-nuk ekziston asnjë marrëveshje me palën private;
-nuk ekziston ende asnjë projekt arkitektonik i përcaktuar apo i paraqitur;
-nuk është shitur asnjë metër katror i ishullit;

Sazani nuk është nxjerrë kurrë në shitje, nuk është në shitje sot dhe nuk do të jetë në shitje nesër. Vetëm nëse fillimisht do të arrihet një marrëveshje për të vijuar më tej dhe, më pas, do të miratohet një projekt turistik, subjekti privat mund të marrë pjesë në nismë, por nuk do ta blejë Sazanin dhe do të mund të veprojë ekskluzivisht përmes një sipërmarrjeje të përbashkët (joint venture), në të cilën shteti shqiptar do të jetë partner.

Shteti nuk do të jetë shitësi i ishullit, por partneri i projektit të mundshëm. Pronësia e Sazanit do të mbetet publike dhe shteti do të marrë pjesë drejtpërdrejt në zhvillimin, kontrollin dhe përfitimet e krijuara. Sazani shtrihet në 562 hektarë. Perimetri brenda të cilit mund të vlerësohet një ndërhyrje e mundshme përfshin 45 hektarë, pak më shumë se 8% e ishullit, ndërsa intensiteti maksimal i zhvillimit nuk mund të kalojë 0,20% të sipërfaqes së përgjithshme. Monumentet natyrore, kënetat, zonat më të ndjeshme, Parku Kombëtar Detar dhe sipërfaqja detare e mbrojtur përjashtohen nga çdo zhvillim i mundshëm. Aksesi publik duhet të garantohet dhe çdo ndërhyrje e mundshme do t’u nënshtrohet kushteve të rrepta dhe të verifikueshme mjedisore. Nëse do të kishin pranuar të shkonin në Sazan, do të kishin parë se ishulli nuk është nën rrethim.

Nëse do të kishin pranuar të dëgjonin, do të kishin mësuar se nuk ekziston asnjë marrëveshje. Nëse do të kishin preferuar faktet në vend të sloganeve, do të kishin zbuluar se Sazani është i shëndoshë dhe i sigurt. Por pse t’i lejojmë realitetit të prishë një karusel të bukur në Instagram? Gjithsesi, mirë se erdhët në Shqipëri. Këtu çdokush është i lirë të protestojë, të kritikojë dhe madje edhe të tregojë absurditete. Udhëtim të mbarë drejt Tiranës dhe argëtohuni me revolucionin tuaj imagjinar. Kur më në fund të duan të shohin Sazanin dhe të njohin faktet, dera jonë do të mbetet e hapur. Ndërkohë, Sazani mbetet aty ku ka qenë gjithmonë: shqiptar, publik, i shëndoshë dhe i sigurt. Nuk është në shitje dhe nuk ka qenë kurrë në shitje”, shprehet Jola Hysaj.