Rusia po përgatitet të rrisë ndjeshëm kapacitetet për prodhimin e dronëve të përdorur në sulmet ndaj Ukrainës, përmes zgjerimit të një fabrike shtetërore në Tatarstan.

Sipas dokumenteve të brendshme të kompanisë shtetërore ruse Rosatom, të siguruara dhe shqyrtuara nga POLITICO, zgjerimi i uzinës Alabuga-Volokno mund t’i sigurojë Rusisë deri në 500 tonë shtesë fibër karboni të nivelit të industrisë së hapësirës ajrore çdo vit deri në vitin 2029.

Fibra e karbonit është një material i lehtë dhe me rezistencë të lartë, i përdorur në strukturat e dronëve me rreze të gjatë. Sipas ekspertit të armëve David Albright, kapaciteti i ri mund të jetë i mjaftueshëm për prodhimin e rreth 28 mijë mjeteve ajrore pa pilot shtesë në vit.

Kjo do të përfaqësonte një rritje prej rreth 78 për qind krahasuar me kapacitetin aktual të vlerësuar për dronët e këtij lloji. Ukraina vlerëson se Rusia aktualisht mund të prodhojë më shumë se 36 mijë dronë kamikazë të familjes Geran në vit.

Në qendër të planit është uzina Alabuga-Volokno në rajonin e Tatarstanit, e cila është pjesë e strukturës së Rosatom për materialet e avancuara, UMATEX. Fabrika dhe kompania e saj mëmë janë nën sanksione të Shteteve të Bashkuara, Britanisë së Madhe dhe vendeve të tjera perëndimore. Dokumentet e analizuara përfshijnë plane biznesi, ndërtimi dhe projektime për zgjerimin e kapaciteteve të prodhimit.

Në maj, qeveria ruse miratoi planin për ndërtimin e një linje të re prodhimi në Alabuga-Volokno, zyrtarisht për prodhimin e fibrave dhe fijeve kimike. Sipas dokumenteve, linja e re do të ketë kapacitet deri në 500 tonë fibër karboni në vit.

Imazhet satelitore të marra nga maji deri në korrik tregojnë se toka pranë uzinës ekzistuese është pastruar dhe po përgatitet për ndërtim. Eksperti David Albright tha se përgatitja e themeleve kishte nisur dhe se përfundimi i projektit në vitin 2027 do të kërkonte ritëm të shpejtë ndërtimi.

Rritja e prodhimit të fibrës së karbonit lidhet me përpjekjet e Moskës për të rritur prodhimin e dronëve Geran-2, të cilët bazohen në dizajnin iranian Shahed-136. Sipas ekspertëve të cituar në raportime, materiali është i rëndësishëm për ndërtimin e trupit dhe krahëve të dronëve, pasi kombinon peshën e ulët me rezistencën e lartë.

Dokumentet e Rosatom parashikojnë gjithashtu zhvillimin e prodhimit vendas të pararendësit PAN, i cili përdoret për prodhimin e fibrës së karbonit. Kjo do t’i mundësonte Rusisë të reduktonte varësinë nga importet e materialeve të nevojshme për industrinë e saj të mbrojtjes dhe aviacionit.

Sipas një analize të Qendrës për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare (CSIS), Rusia synon të zgjerojë ndjeshëm prodhimin e mjeteve ajrore pa pilot në kuadër të programit të saj kombëtar për sistemet ajrore pa pilot. Dokumentet e Rosatomit e lidhin zgjerimin edhe me objektivin për zëvendësimin e produkteve me përdorim të dyfishtë të importuara me prodhim vendas.

Fabrika në Tatarstan konsiderohet një hallkë e rëndësishme në zinxhirin rus të furnizimit për prodhimin e dronëve me rreze të gjatë. Zgjerimi i saj ka tërhequr vëmendjen e Ukrainës dhe vendeve perëndimore, veçanërisht për shkak të rolit që dronët Geran kanë marrë në sulmet ruse ndaj objektivave në territorin ukrainas.

Rosatom nuk ka komentuar dokumentet e publikuara. Ndërkohë, pala kineze ka deklaruar se nuk është në dijeni të planeve për zgjerimin e prodhimit rus të dronëve dhe se Kina kontrollon eksportet e produkteve me përdorim të dyfishtë në përputhje me ligjet dhe rregulloret e saj.

Zgjerimi i kapaciteteve në Tatarstan vjen në një kohë kur Rusia po përdor gjithnjë e më shumë dronë në sulmet ndaj Ukrainës.

Ekspertët e cituar në raportime paralajmërojnë se rritja e kapacitetit prodhues mund t’i japë Moskës mundësi për të shtuar sulmet ajrore dhe për të prodhuar në shkallë më të madhe mjete ajrore pa pilot me rreze të gjatë.