Përse mushkonjat tërhiqen nga drita?!

Pse insektet fluturojnë drejt dritave? Gjatë viteve janë propozuar shpjegime të ndryshme. Disa kanë sugjeruar se ato përdorin Hënën për orientim, ndërsa të tjerë mendojnë se fluturojnë drejt dritës për t’iu shmangur rrezikut. Megjithatë, teoria më bindëse është se insektet nuk tërhiqen nga drita, por përfundojnë pranë saj për shkak të mënyrës se si orientohen gjatë fluturimit. Insektet që fluturojnë natën kanë evoluar për ta mbajtur shpinën të drejtuar nga pjesa më e ndritshme e qiellit, që zakonisht është Hëna. Kjo i ndihmon të ruajnë drejtimin gjatë fluturimit.

Kur u shfaqën dritat artificiale, si llambat e rrugëve, kjo sjellje nuk ndryshoi. Si rezultat, sot tenjat dhe insektet e tjera fillojnë të rrotullohen rreth burimeve të dritës. Duke u përpjekur vazhdimisht ta mbajnë shpinën të orientuar drejt dritës, ato marrin kthesa gjithnjë e më të forta, derisa humbasin kontrollin, ndalojnë fluturimin ose përplasen. Mund ta imagjinoni tenjën si një aeroplan luftarak të vjetër, që përpiqet të kryejë një manovër tepër të vështirë dhe përfundimisht humbet kontrollin e rrëzohet. Pra, sipas shkencëtarëve, tenjat nuk janë domosdoshmërisht të tërhequra nga drita. Ato thjesht ndjekin një mekanizëm natyror orientimi që funksiononte mirë me Hënën, por që ngatërrohet nga ndriçimi artificial.